Phó Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Nguyễn Thiện Nhân

- Đó là yêu cầu mà Phó Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Nguyễn Thiện Nhân đặt ra cho ngành giáo dục tại cầu truyền hình sơ kết 3 năm thực hiện Đề án 09 “Xây dựng, nâng cao chất lượng đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục giai đoạn 2005 - 2010"" và “Đổi mới công tác tổ chức cán bộ, quản lý cơ sở giáo dục”.

Sáng nay (12/5), hội nghị được tổ chức qua cầu truyền hình gồm bốn điểm cầu ở Hà Nội, Đà Nẵng, TP Hồ Chí Minh và Cần Thơ.

Điều hành hội nghị tại cầu truyền hình ở Trường ĐH Bách Khoa Hà Nội, Phó Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Nguyễn Thiện Nhân nhấn mạnh, lực lượng nhà giáo của nước ta hiện nay đang gặp khó khăn và bất cập lớn nhất ở bậc đại học, cao đẳng và dạy nghề, thể hiện qua sự thiếu hụt số lượng lớn giáo viên so với yêu cầu phát triển quy mô và chất lượng, trình độ giáo viên chưa tương xứng với bậc đào tạo.

Không hoàn thành kịp chỉ tiêu của Đề án 09

Trước thực tế một số chỉ tiêu mà Đề án 09 đặt ra đến năm 2010 có nguy cơ không thể thực hiện được như: có 10% giáo viên THPT có trình độ sau đại học; 40% giảng viên cao đẳng có trình độ thạc sĩ; 20 sinh viên/giảng viên; 25% giảng viên đại học, cao đẳng có trình độ tiến sĩ… Hội nghị đã kiến nghị với Chính phủ cho phép kéo dài thời gian thực hiện Đề án 09 đến năm 2012 để bảo đảm hoàn thành các chỉ tiêu đề ra.

Báo cáo kết quả xây dựng đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục sau 3 năm thực hiện Quyết định 09 của Bộ Giáo dục và Đào tạo cho biết: Tính đến năm học 2007 - 2008, cả nước có 1.055.078 nhà giáo; tăng 79.800 nhà giáo (7,56%) so với năm học 2004 - 2005.

Trong đó, tổng số giáo viên mầm non là 172.978 người, chiếm tỷ lệ 16,38%, mức tăng hàng năm là 3,58%; tổng số giáo viên tiểu học là 344.853 người, chiếm 32,66%; THCS là 312.759, chiếm tỷ lệ 29,62%; THPT là 134.248, chiếm tỷ lệ 12,71%; tổng số giáo viên Trung tâm giáo dục thường xuyên là 15.096, giảm 1.767 người; tổng số giáo viên dạy nghề là 20.190, chiếm 1,90%; số giảng viên tại các trường đại học là 38.217, chiếm 3,61% và số giảng viên ở các trường CĐ hiện nay là 17.903 người, chiếm 1,69%.

Như vậy, đối với cấp tiểu học, so với yêu cầu dạy học 2 buổi/ ngày thì số lượng giáo viên hiện nay mới chỉ đáp ứng được 86% nhu cầu, đặc biệt là còn thiếu giáo viên các môn Âm nhạc, Mỹ thuật, Tin học, Thể dục, Ngoại ngữ.

Ở cấp THCS, để đến năm 2010 có 100% giáo viên THCS đạt chuẩn theo Đề án 09, trong 2 năm tới phải đào tạo, chuẩn hóa cho 5.100 người (chiếm 1,63%).

Và mục tiêu 10% giáo viên THPT có trình độ thạc sĩ trở lên là khó đạt được, vì trong 2 năm tới không kịp đào tạo 8.000 thạc sĩ cho các trường THPT (chiếm 6,2%).

Ở bậc đào tạo đại học, theo tính toán, khối đại học hiện còn thiếu 20 nghìn giáo viên. Khối các trường dạy nghề tính đến 2015 còn thiếu khoảng 10 nghìn giáo viên. So với yêu cầu đặt ra là: 40% giảng viên đại học trình độ thạc sĩ và 25% trình độ tiến sĩ thì chúng ta vẫn còn một khoảng cách khá xa mới đạt được.

Theo Phó Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Nguyễn Thiện Nhân, chỉ có thực hiện các giải pháp tập trung và đồng bộ quyết liệt thì 5 - 7 năm tới mới có thể giải quyết được vấn đề mất cân đối về cơ cầu ngành nghề và trình độ của đội ngũ nhà giáo. Sắp tới Bộ trưởng Giáo dục Đào tạo sẽ ban hành Chỉ thị về phát triển đội ngũ nhà giáo. Chính phủ cũng sẽ sớm phê duyệt Đề án phát triển đội ngũ giáo viên dạy nghề.

Ứng dụng CNTT trong giảng dạy tại ĐH Hoà Bình

Các trường sư phạm phải đi đầu trong hệ thống giáo dục

Theo đánh giá của các nhà quản lý giáo dục, số lượng giáo viên còn thiếu ở mọi cấp, bậc học và phân bố chưa đồng đều giữa các vùng miền. Hiện tại vẫn còn có tình trạng vừa thừa vừa thiếu giáo viên cục bộ; giáo dục đại học còn thiếu hàng vạn giảng viên. Một bộ phận nhà giáo kỹ năng sư phạm còn yếu, phương pháp giảng dạy chậm đổi mới, chưa đạt mục tiêu đề ra; số nhà giáo thành thạo ngoại ngữ và tin học còn ít. Năng lực của một bộ phận cán bộ quản lý giáo dục còn bất cập, chưa theo kịp với những yêu cầu, nhiệm vụ mới. Đội ngũ giảng viên của những cơ sở đào tạo, bồi dưỡng nhà giáo mới được nâng cấp chưa đáp ứng được yêu cầu, nhiệm vụ tương ứng.

Phó Thủ tướng Nguyễn Thiện Nhân đã đặt ra giới hạn thời gian trong 2 năm tới, ngành giáo dục phải chấm dứt tình trạng lạc hậu về phương pháp giảng dạy trong các trường sư phạm như hiện nay.

Để tiếp tục thực hiện hiệu quả Đề án 09, Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Nguyễn Thiện Nhân khẳng định năm 2009- 2010, ngành giáo dục và đào tạo sẽ rà soát lại các trường sư phạm, không chấp nhận duy trì các trường cao đẳng sư phạm kém chất lượng. Ngành sẽ đẩy nhanh việc xây dựng bộ giáo trình dùng chung cho các trường sư phạm đồng thời xây dựng cơ chế quản lý giáo viên các trường sư phạm.

Từ nay đến năm 2010, Bộ sẽ thành lập Ban Chỉ đạo về phát triển hệ thống trường sư phạm do một Thứ trưởng trực tiếp phụ trách, thành lập Hội đồng Hiệu trưởng các trường sư phạm, tạo sức mạnh tổng hợp nhằm xây dựng bộ giáo trình dùng chung tiến tiến, hiện đại của khối sư phạm.

Theo Phó thủ tướng, để có thể tạo ra sự đột phá trong chất lượng giáo viên, các trường sư phạm phải là đầu tàu về đổi mới nội dung và phương pháp giảng dạy để kéo cả hệ thống giáo dục quốc dân đi lên.

Phó Thủ tướng gợi ý mỗi trường sư phạm cần xây dựng cơ chế liên kết với một tỉnh, thành phố để biết rõ nhu cầu thực tế giáo viên trong tương lai của địa phương và có kế hoạch đào tạo cho phù hợp. Có như vậy, bài toán về giải quyết thiếu hụt đội ngũ giáo viên, mất cân đối về ngành nghề mới được giải quyết bền vững.

Trước kiến nghị của các sở GD&ĐT về các chế độ, chính sách để động viên đội ngũ nhà giáo, cán bộ quản lý giáo dục yên tâm công tác. Bộ GD&ĐT cũng sẽ rà soát lại các chế độ, chính sách với giáo viên và cán bộ quản lý giáo dục như chế độ với giáo viên vùng khó khăn, vùng sâu vùng xa; công tác luân chuyển giáo viên; xem xét kéo dài thời gian công tác của nhà giáo có trình độ tiến sĩ, giáo sư, phó giáo sư; đổi mới cơ chế quản lý của ngành đối với các cơ sở đào tạo…